Zachodni Brzeg: tysiące świadczeń medycznych, wsparcie kobiet i dzieci oraz pomoc dla 11 społeczności 

Od 2024 roku Polska Misja Medyczna pomaga mieszkańcom Zachodniego Brzegu uzyskać dostęp do opieki zdrowotnej, profilaktyki i wsparcia psychospołecznego. 

W marginalizowanych społecznościach beduińskich na obrzeżach Jerozolimy i w rejonie Jerycha dostęp do lekarza, badań diagnostycznych i specjalistycznej pomocy jest bardzo utrudniony. Odpowiedzią na te potrzeby jest mobilna klinika, która dociera bezpośrednio do mieszkańców. Projekt rozpoczął się w pięciu społecznościach, a jego zasięg był stopniowo rozszerzany — obecnie działania obejmują 11 społeczności liczących łącznie ponad 2 665 osób. 

Projekt realizujemy dzięki współfinansowaniu ze środków Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w ramach polskiej współpracy rozwojowej, we współpracy z Palestinian Medical Relief Society (PMRS), odpowiedzialnym za opiekę medyczną, oraz Terre des Hommes Italy (TDH), które prowadzi działania psychospołeczne i wzmacnia lokalne społeczności. 

2026 – kontynuacja działań w 11 społecznościach 

W 2026 roku projekt jest kontynuowany mimo ograniczeń w przemieszczaniu się, zamykanych punktów kontrolnych i zagrożeń dla mieszkańców oraz zespołów pomocowych. 

Opieka medyczna – PMRS 

Według raportu za pierwsze trzy kwartały 2026 roku: 

• 5 832 świadczenia lecznicze wykazane w raporcie. 

• 3 470 badań przesiewowych. 

• 1 283 badania laboratoryjne, wykonane u 916 osób. 

• 3 783 osoby objęte edukacją zdrowotną, m.in. w zakresie chorób przewlekłych, zdrowia reprodukcyjnego, anemii, żywienia, infekcji i pierwszej pomocy. 

• 1 097 kobiet korzystających z usług w zakresie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego. 

• 71 przypadków przemocy ze względu na płeć odnotowanych w ramach identyfikacji i kierowania do pomocy; 33 kobiety skierowano do usług specjalistycznych, w tym psychiatrycznych i prawnych. 

• 195 osób z niepełnosprawnościami objętych opieką, z których 62 skierowano na specjalistyczne konsultacje lub leczenie. 

• 904 osoby korzystające ze wsparcia psychospołecznego w ramach komponentu PMRS. 

Wsparcie psychospołeczne – TDH 

Według roboczego zestawienia projektu do końca września 2026 roku: 

• 1 350 dzieci objętych wsparciem psychospołecznym. 

• 65 kolejnych zajęć psychospołecznych i rekreacyjnych. 

• Kontynuacja pracy w bezpiecznych przestrzeniach oraz zajęć rozwijających dobrostan emocjonalny dzieci, ich umiejętności społeczne i sposoby radzenia sobie ze stresem. 

• Dalsze wzmacnianie lokalnych wolontariuszy, aby mogli prowadzić działania w swoich społecznościach. 

• Działania wspierające dzieci i młodzież w nauce, w tym dodatkowe zajęcia edukacyjne. 

Dane za 2026 rok są wynikami częściowymi, a nie ostatecznym podsumowaniem całego roku. 

2025 – rozszerzenie dostępu do opieki medycznej i wsparcia psychospołecznego 

W drugim roku projektu mobilna klinika kontynuowała regularne wizyty, a jej zasięg rozszerzono o kolejne społeczności beduińskie. 

Opieka medyczna i profilaktyka – PMRS 

• 306 wizyt mobilnej kliniki w 2025 roku. 

• 8 405 świadczeń leczniczych odnotowanych w raporcie PMRS. 

• 2 023 badania przesiewowe, wspierające wczesne wykrywanie problemów zdrowotnych, m.in. anemii, cukrzycy i ciąży. 

• 1 002 badania laboratoryjne, w tym badania moczu, testy ciążowe oraz badania glukozy i hemoglobiny. 

• 1 990 osób objętych edukacją zdrowotną w raporcie za pierwsze półrocze, w tym w zakresie higieny, żywienia, zdrowia reprodukcyjnego i chorób przewlekłych. 

• 850 kobiet korzystających z usług w zakresie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego w pierwszym półroczu, obejmujących m.in. opiekę przed- i poporodową, planowanie rodziny i leczenie infekcji przenoszonych drogą płciową. 

• 68 przypadków przemocy ze względu na płeć zidentyfikowanych i objętych działaniami związanymi z dalszą pomocą w pierwszym półroczu. 

• 63 osoby z niepełnosprawnościami objęte opieką medyczną w pierwszym półroczu; 21 skierowano na specjalistyczne konsultacje lub leczenie. 

• 444 osoby korzystające ze wsparcia psychospołecznego w ramach komponentu medycznego PMRS w pierwszym półroczu. 

• Wizyty domowe dla osób, które z powodu ograniczonej mobilności lub innych trudności nie mogły dotrzeć do mobilnej kliniki. 

Zdrowie kobiet i edukacja – PMRS 

• Sesje edukacyjne i działania profilaktyczne dotyczące zdrowia kobiet i dziewcząt, higieny, zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego oraz zapobiegania przemocy ze względu na płeć. 

• Indywidualne wsparcie i kierowanie kobiet wymagających dalszej pomocy do odpowiednich usług specjalistycznych. 

• Działania edukacyjne prowadzone w małych grupach, z uwzględnieniem wrażliwości tematów i potrzeb uczestniczek. 

Wsparcie psychospołeczne – TDH 

• 94 sesje psychospołeczne dla dzieci wykazane w raporcie opisującym działania TDH w 2025 roku, obejmując 1446 dzieci, zapewniając im bezpieczną przestrzeń do wsparcia emocjonalnego i rozwoju. 

• 35 sesji grupowych dla kobiet, poświęconych samoopiece, radzeniu sobie ze stresem i technikom relaksacyjnym. 

• 7 lokalnych wolontariuszy przeszkolonych w zakresie metod wsparcia psychospołecznego. Wolontariusze prowadzili następnie regularne zajęcia dla dzieci i kobiet, otrzymując także bieżące wsparcie merytoryczne. 

• 5 bezpiecznych przestrzeni dla dzieci wyremontowanych i wyposażonych, aby mogły służyć do zajęć psychospołecznych, edukacyjnych i rekreacyjnych. 

• Wykorzystanie materiałów edukacyjnych, zabawek, książek i materiałów plastycznych w pracy z dziećmi. 

Zajęcia pomagały dzieciom rozwijać koncentrację, regulację emocji, kontrolę impulsów, pewność siebie i umiejętności społeczne. Kobiety mogły natomiast korzystać z bezpiecznej przestrzeni do rozmowy, wzajemnego wsparcia i nauki praktycznych sposobów radzenia sobie ze stresem. 

Pomoc rzeczowa

• 250 zestawów higienicznych w 2024 roku. 

• 58 zestawów higienicznych i higieniczno-pielęgnacyjnych w 2025 roku, według zestawienia projektu. 

2024 – uruchomienie mobilnej kliniki i pierwsze działania pomocowe 

• 1 mobilna klinika zakupiona i wyposażona w sprzęt medyczny i diagnostyczny. 

• 74 wizyty mobilnej kliniki, podczas których pomocą medyczną objęto 1 995 pacjentów z pięciu społeczności. 

• Podstawowa opieka zdrowotna dla dzieci i dorosłych, w tym osób z chorobami przewlekłymi, kobiet w ciąży i osób z niepełnosprawnościami. 

• Działania profilaktyczne i edukacja zdrowotna, obejmujące m.in. choroby przewlekłe, anemię, żywienie i pierwszą pomoc. 

• Wsparcie psychospołeczne: według zestawienia projektu przeprowadzono 41 indywidualnych interwencji oraz 10 sesji grupowych dla 112 osób, w tym 56 dzieci. 

• 10 lokalnych liderów przeszkolonych do wspierania społeczności w obszarze zdrowia i podstawowego wsparcia psychospołecznego. 

• 250 zestawów higienicznych przekazanych mieszkańcom, aby wspierać higienę i profilaktykę chorób zakaźnych. 

• Pomoc rzeczowa dla 75 dzieci w postaci ciepłych ubrań i obuwia, a także przekazanie uzdatniaczy wody i plandek chroniących domy przed zimą. 

Pierwszy rok pozwolił uruchomić mobilną opiekę medyczną i rozpoznać potrzeby społeczności w zakresie dalszego wsparcia psychospołecznego. 

Projekt „Poprawa jakości usług medycznych, zapewnienie dostępu do podstawowej opieki zdrowotnej i wsparcie psychospołeczne dla wykluczonych społeczności w Palestynie” jest współfinansowany z budżetu państwa w ramach polskiej współpracy rozwojowej Polska Pomoc Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP. Okres trwania projektu to 01.06.2024-31.12.2026, a kwota całkowita finansowania wynosi 4 545 448 PLN. Celem projektu jest poprawa jakości i dostępu do opieki zdrowotnej oraz rehabilitacji, w tym budowa i modernizacja infrastruktury medycznej, sanitarnej i administracyjnej podmiotów leczniczych oraz podnoszenie kwalifikacji personelu medycznego, z uwzględnieniem obsługi specjalistycznego sprzętu.